Kwiecień 2019

Next Page

Zamek krzyżacki w Toruniu XIII-XXI w.

 

Zamek krzyżacki w Toruniu XIII-XXI w.
Studium historyczno-architektoniczne z katalogiem detalu architektonicznego ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu

Wydawca: Muzeum Okręgowe w Toruniu

Toruń 2017

Sygnatura SIRr XXXIIIb/170

Bogato ilustrowana publikacja „Zamek krzyżacki w Toruniu XIII-XXI w. : studium historyczno-architektoniczne z katalogiem detalu architektonicznego ze zbiorów Muzeum Okręgowego w Toruniu” składa się z pięciu części.

Opracowanie otwiera przedmowa dr hab. Elżbiety Pileckiej, prof. UMK, kierownika Zakładu Historii Sztuki Średniowiecznej i Nowożytnej, która naszkicowała historię badań nad średniowiecznym detalem architektonicznym w nauce europejskiej.

Następnie Zbigniew Naworski, wieloletni Miejski Konserwator Zabytków, zaprezentował obszerne studium historyczno-architektoniczne „Zamek krzyżacki w Toruniu. Budowa, upadek i ponowne zagospodarowanie”.

Główną część wydawnictwa stanowi katalog „Detal architektoniczny z toruńskiego zamku krzyżackiego w zbiorach Muzeum Okręgowego w Toruniu”.

Katalog opracowała Romualda Uziembło – kierownik Działu Archeologii Muzeum Okręgowego w Toruniu.

W katalogu uwzględniono kształtki ceglane, dachówki, maswerki, wimpergi, zworniki, nasady żeber sklepiennych, kapitele, bazy, cokoły, służki, wsporniki, konsolę, kroksztyn, trzony, portale, balustrady, słupek klatki schodowej, płytki posadzkowe, płyty ogrzewcze i inne.

Kolejną część publikacji stanowi artykuł prof. dr hab. Jadwigi W. Łukaszewicz z Instytutu Archeologii UMK „Detal architektoniczny zamku krzyżackiego w Toruniu – badania konserwatorskie”.

Książkę zamyka zestawienie literatury przedmiotu.

Michał Kurkowski – Ryte i malowane dekoracje maswerkowe w architekturze średniowiecznej na terytorium ziemi chełmińskiej

Michał Kurkowski

Ryte i malowane dekoracje maswerkowe w architekturze średniowiecznej na terytorium ziemi chełmińskiej
studium typologiczno-formalne

Tom 1-2

Wydawcy:
Muzeum Okręgowe w Toruniu
Towarzystwo Naukowe w Toruniu

Toruń 2017

Sygnatura SIRr XXXIIIb/169

Dr Michał Kurkowski Jest absolwentem Wydziału Sztuk Pięknych UMK w Toruniu.

Prowadzi badania nad sztuką średniowieczną i detalem architektonicznym na obszarze Państwa Zakonu Krzyżackiego.

Jego praca doktorska „Ryte i malowane dekoracje maswerkowe w architekturze średniowiecznej na terytorium ziemi chełmińskiej” zdobyła nagrodę Stowarzyszenia Historyków Sztuki im. ks. prof. dr Szczęsnego Dettloffa.

Przedmiotem rozprawy są dekoracje fasad i elewacji ceglanych budowli, które są charakterystycznym zjawiskiem dla obszaru Prus.

Przedstawiono definicję pojęcia maswerku, jego rodowód zakres terytorialny występowania.

Opisano cechy maswerków rytych i malowanych.

Wspomniano nawet o innych technikach wykonywania maswerku, które nie występowały na ziemi chełmińskiej.

Autor przedstawił pochodzenie i rozwój maswerku na ziemi chełmińskiej.

Scharakteryzował stosowane motywy dekoracyjne.

Omówił materiał, technikę i kolorystykę maswerków.

Wskazał na miejsca eksponowania maswerków.

Porównał ewolucje maswerku na ziemi chełmińskiej i na innych ziemiach państwa krzyżackiego.

Przemiany rytów maswerkowych zostały ukazane nie tylko z perspektywy lokalnej, ale też przedstawione na szerokim tle architektury europejskiej.

Autor zinwentaryzował zachowane ryty maswerkowe.

Dekoracje maswerkowe w średniowiecznej architekturze ziemi chełmińskiej zostały opracowane naukowo, uporządkowane i skatalogowane.

Uwzględniono wszystkie obiekty sakralne i świeckie.

Każdy obiekt został sfotografowany.

Poddano analizie rysunek, technikę wykonania i kolorystykę maswerków rytych i malowanych.

Przy każdym obiekcie umieszczono opis analityczno-inwentaryzatorski.

Podano też informację o wykonanych na obiekcie pracach konserwatorskich.

W ten sposób powstał obszerny „Katalog” stanowiący niezastąpiony materiał dokumentacyjny dla teoretyków i praktyków zajmujących się ochroną sztuki.

Janusz Pokrzywnicki – Początki Pruskiej Twierdzy Toruń

 

Janusz Pokrzywnicki

Początki Pruskiej Twierdzy Toruń

Atlas Twierdzy Toruń
Zeszyt 9

Towarzystwo Naukowe w Toruniu
Towarzystwo Przyjaciół Fortyfikacji im. Adama Freytaga w Toruniu

Toruń 2016

Sygnatura SIRr XXV/32z.9

Jest to już dziewiąta publikacja w serii „Atlas Twierdzy Toruń”

  • zeszyt 1 – Historia i źródła fortyfikacji Twierdzy Toruń
  • zeszyt 2 – Fort Kolejowy
  • zeszyt 3 – Fort Jakuba
  • zeszyt 4 – Fort I – Jan III Sobieski
  • zeszyt 5 – Fort II – Stefan Czarniecki
  • zeszyt 6 – Bramy Twierdzy Toruń
  • zeszyt 7 – Fort IX – Bolesław Chrobry
  • zeszyt 8 – Fort IV – Żółkiewski
  • zeszyt 9 – Początki Pruskiej Twierdzy Toruń

Opracowanie „Początki Pruskiej Twierdzy Toruń” otwiera opis koncepcji, projektowania i początkowego okresu budowy Twierdzy Toruń od 1815 do 1837 roku.

Drugą część książki stanowią Memoriały Sztabu Generalnego Prus dotyczące Twierdzy Torun z lat 1815-1831.

Zostały one niedawno odnalezione przez dr. hab. Grzegorza Podrucznego w zbiorach Staatsbibliothek w Berlinie.

Tłumaczenia relacji dokonał Marcin Wichrowski.

Uzupełnia je fragment opracowania generała Karla Wilhelma Grolmana szefa Sztabu Generalnego Prus z 1816 roku, który dotyczy obrony Torunia.

Trzecią część opracowania stanowi 26 barwnych map i planów, pochodzących z Geheimes Staatsarchiv Preußischer Kulturbesitz, które ilustrują budowę Twierdzy Toruń w 1. połowie XIX wieku.

Do atlasu dołączono również plan oblężenia Torunia w 1813 roku ze zbiorów Rosyjskiego Państwowego Archiwum Wojenno-Historycznego w Moskwie.