Category Archives: Torunianie

Previous Page · Next Page

Anna Zakrzewska – Michał Wieliczko-Wielicki, oficer artylerii, bibliotekarz i bibliofil

Anna Zakrzewska

Michał Wieliczko-Wielicki, oficer artylerii, bibliotekarz i bibliofil

Odczyt

Organizator:
Towarzystwo Bibliofilów im. J. Lelewela w Toruniu

Wtorek, 6 lutego 2018

Biblioteka Uniwersytecka w Toruniu

Na lutowym spotkaniu u toruńskich bibliofilów – Anna Zakrzewska mówiła o Michale Wieliczko-Wielickim – oficerze artylerii, bibliotekarzu i toruńskim bibliofilu.

 

Anna Zakrzewska, toruńska bibliofilka, przez piętnaście lat była bibliotekarką w Książnicy Miejskiej, ale najdłużej pracowała w bibliotece toruńskich artylerzystów.

Dlatego nie dziwi temat spotkania – życie i działalność Michała Wieliczko-Wielickiego (1899-1939), związanego z przedwojenną Szkołą Podchorążych Artylerii (SAP) w Toruniu.

Jest ona także autorką jego biogramu (w Toruńskim Słowniku Biograficznym, ale i artykułu o nim w „Roczniku Toruńskim”) i innych publikacji o tej znakomitej uczelni wojskowej.

Bohater wieczoru, marzył o karierze w marynarce wojennej, a został uznanym artylerzystą.

Zajmował się z powodzeniem historią wojskowości i był darzony szacunkiem przez wychowanków toruńskiej szkoły. W 1993 roku jego imieniem nazwano jedną z sal w tej szkole.

Był nie tylko wykładowcą, ale i czwartym w historii szkoły bibliotekarzem SAP.

Przez niego kierowana biblioteka wojskowa – miała charakter naukowy, bowiem przeważał tam księgozbiór fachowy, ale oferowała także i beletrystykę.

Ekslibris Biblioteki Szkoły Podchorążych Artylerii (SAP)

Jego umiłowanie książek, a posiadał także własny księgozbiór, zaowocowało przyjaźnią z Zygmuntem Mocarskim – dyrektorem ówczesnej Książnicy Miejskiej w mieście, ale i prezesem toruńskich komilitonów.

Panowie w tym samym czasie mieszkali na początku XX w. w Petersburgu – Mocarski tam studiował, a Wieliczko Wielecki kończył szkołę średnią.

Tylko formalnością było – że został od 1936 r. członkiem Towarzystwa im. Joachima Lelewela w Toruniu (TBL), był m.in. jego skarbnikiem.

Jego córka, po ojcu odziedziczyła te zamiłowanie, i w swej szkole (tj. u przedwojennych królewianek) założyła także koło bibliofilskie – co często wspominała Janina Przybyłowa – dyrektorka Książnicy w okresie powojennym, a wówczas polonistka i sekretarz toruńskich bibliofilów.

Ciekawostką spotkania był fakt, iż ojciec aktualnej prezes TBL Anny Bogłowskiej – Marian Bogłowski – także był absolwentem tej uczelni.

Krzysztof Mikulski, Krzysztof Kopiński – Herbarz patrycjatu toruńskiego – tom I-II

Krzysztof Mikulski
Krzysztof Kopiński

Herbarz patrycjatu toruńskiego

Tom I
Towarzystwo Miłośników Torunia
Towarzystwo Naukowe Organizacji i Kierownictwa „Dom Organizatora”

Tom II
Towarzystwo Miłośników Torunia

Toruń 2008-2015

Sygnatura SIRrIIIA/81t.1

„Herbarz patrycjatu toruńskiego” nawiązuje tytułem do opublikowanego już po śmierci autora herbarza prof. Mariana Gumowskiego.

Niestety autor nie zdążył uporządkować i poddać krytycznej analizie zebranych przez siebie materiałów.

Współcześnie wynikami swoich badań genealogicznych dzielą się prof. dr hab. Krzysztof Mikulski i dr hab. Krzysztof Kopiński z Instytutu Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Herbarz poświęcony jest najważniejszym rodzinom średniowiecznego Torunia.

W obu tomach omówiono po 12 patrycjuszowskich rodów.

W sumie razem z planowanymi tomami mają być opublikowane 62 biogramy rodzin patrycjuszy.

W tomie pierwszym opisano rodziny:

  • Jachin
  • von der Linde
  • vom Loe
  • Ludenscheide
  • Musing
  • Pape
  • von Putten
  • Rebber
  • Reusse
  • Rockendorf
  • Rubit
  • Weise

Tom drugi poświęcono rodzinom:

  • von Allen
  • Becker
  • von Birken
  • von Brelen
  • Bugheim
  • Czegenhals
  • vom Hofe
  • von der Mersche
  • Merseburg
  • Rosenfeld
  • von Soest
  • Watzenrode

Herb rodziny jest punktem wyjścia dla analizy genealogicznej patrycjatu, ukazania jego roli społecznej i politycznej w życiu Torunia.

Jednak w herbarzu omówiono również te rody patrycjuszowskie, które herbów nie miały.

Większość biogramów uzupełniają tablice genealogiczne, ułatwiające orientacje w związkach rodzinnych i pokrewieństwie.

Zefiryn Jędrzyński – Było jak było

Zefiryn Jędrzyński

Było jak było

O młodości, redagowaniu
„Nowości”, „Gazety Pomorskiej”,
polityce i przyjaźni

Wydawca:
Towarzystwo Miłośników Torunia

Toruń 2015

Sygnatura SIRr IIIB/Jędrzyński Zefiryn

Zefiryn Jędrzyński jest bardzo znanym w Toruniu i Bydgoszczy dziennikarzem.

Urodził się w 1930 roku w Grudziądzu.

Jeszcze przed wojną przeniósł się do Torunia.

Ukończył polonistykę na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika.

Kierował największymi gazetami w regionie:
– jako zastępca redaktora naczelnego „Gazety Pomorskiej” (1966-1975)
– jako redaktor naczelny „Nowości” (1975-1981)
– jako redaktor naczelny „Gazety Pomorskiej” (1981)

Polecana dziś książka Zefiryna Jędrzyńskiego „Było jak było” zawiera jego wspomnienia.

Jest bardzo ważnym źródłem do dziejów Bydgoszczy i Torunia w okresie PRL i rządów PZPR.

Autor z racji zawodu spotkał na swojej drodze najważniejsze postacie regionu z dziedziny polityki, kultury, nauki.

To niewątpliwie jedna z najważniejszych książek autobiograficznych, jaka ukazała się po 1989 roku na Pomorzu I Kujawach.