Przegląd Regionalny – czasopismo Regionalnego Ośrodka Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu

 

Przegląd Regionalny

Wydawca:
Regionalny Ośrodek Studiów
i Ochrony Środowiska Kulturowego
w Toruniu

Toruń 1992-1999

Sygnatura SIRr II/28

Lata 90-te XX wieku były okresem odrodzenia się idei samorządności lokalnej.

Podejmowano wówczas szereg działań mających obudzić społeczną aktywność i budować regionalną tożsamość.

Dużo rolę w tym względzie odegrał Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu, który zajmował się rozpoznawaniem właściwości środowiska kulturowego w zakresie zabytkoznawstwa, urbanistyki, ruralistyki, architektury i archeologii.

Do zadań ośrodka należało gromadzenie i udostępnianie informacji o regionalnym krajobrazie kulturowym, inwentaryzacja środowiska kulturowego, wyodrębnianie kulturowych cech charakterystycznych regionu.

ROSiOŚK przygotowywał opracowania z zakresu dóbr kultury, mapy i  fotografie, dokumentacje konserwatorskie, architektoniczne i naukowo-historyczne, inwentaryzacje.

Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu był również wydawcą szeregu publikacji:

1. Biuletyn Pomorze Nadwiślańskie / Komisja do Spraw Współpracy Międzywojewódzkiej z siedzibą w Toruniu. – Toruń : KWM, 1991-.
2. Diecezja toruńska wczoraj i dziś : 750-lecie diecezji chełmińskiej. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1993.
3. Dr Józef Wybicki – pierwszy Starosta Krajowy Pomorza : (szkic biograficzny) / Mieczysław Bielski ; Centrum Rozwoju Lokalnego i Regionalnego w Toruniu, Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu. – Toruń : Wydaw. ROSiOŚK, 1997.
4. Fort IV Stefana Żółkiewskiego (Fort II – Yorck) w Toruniu / Lech Narębski. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1997.
5. Gmina Zbiczno : przewodnik krajoznawczy : (opracowanie zbiorowe) / [aut. Czyżewski Andrzej et al.] ; Centrum Usługowe przy Oddziale Przewodnickim PTTK [Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego] w Toruniu, Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu. – Toruń : „Turpress”, 1995.
6. II Toruńskie Spotkania Wschód-Zachód : program międzynarodowej konferencji przedstawicieli środowisk naukowych, politycznych, samorządowych i gospodarczych na temat procesu transformacji perspektyw rozwojowych i integracyjnych nowej jednoczącej sie Europy . Toruń 25-27 września 1996 / [kom. organ. Wiesław Maik i in.] ; Uniwersytet Mikołaja Kopernika. Urząd Wojewódzki w Toruniu. Urząd Miejski w Toruniu. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1996.
7. Jerzy Pietrkiewicz – inna wersja emigracji : materiały ogólnopolskiej konferencji naukowej, 11-12 maja 2000 roku w Toruniu / pod red. B. Czarneckiej i J. Kryszaka. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 2000.
8. Kościół dominikański pw. św. Mikołaja w Toruniu / Lidia Grzeszkiewicz-Kotlewska, Leszek Kotlewski. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1997.
9. Kościół garnizonowy pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Toruniu / Marzenna Stocka, Andrzej Klim. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1997.
10. Kościół św. Jakuba w Toruniu / Andrzej Klim, Marzenna Stocka. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1997.
11. Materiały z Regionalnej Konferencji pt.: Dziedzictwo kulturowe a problemy podziału administracyjno-terytorialnego kraju na przykładzie Pomorza Nadwiślańskiego : Toruń, 27 marca 1993 r. / [red. Zbigniew Jabłoński, Andrzej Potoczek]. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1993.
12. Osiągnięcia proekologiczne w przemyśle chemicznym : referaty i komunikaty wygłoszone 14-15 października 1999 r. w Toruniu, w Ratuszu Staromiejskim na II Ogólnopolskiej Konferencji / [zespół red. Roman Buczkowski et al.]. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1999.
13. Park Miejski na Bydgoskim Przedmieściu w Toruniu / Ksenia Gimińska. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1997.
14. Pomorze i Kujawy : dwumiesięcznik turystyczno-krajoznawczy : [Bydgoszcz, Toruń, Włocławek] / Centrum Usługowe przy Oddziale Przewodnickim PTTK w Toruniu przy współudziale Regionalnego Ośrodka Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego i Regionalnej Komisji Przewodnickiej PTTK w Toruniu ; [Andrzej Urbański red. nacz.]. – Toruń : Centrum Usługowe, 1998-2004.
15. Procesy integracji i transformacji systemowej w jednoczącej się Europie : materiały z konferencji naukowej II Toruńskie Spotkania Wschód-Zachód : praca zbiorowa / pod red. Zbigniewa Jabłońskiego i Wiesława Maika. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1997.
16. Propozycja podziału państwa polskiego na województwa „25” / Zbigniew Jabłoński, Andrzej Potoczek ; Centrum Rozwoju Lokalnego i Regionalnego W Toruniu, Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego W Toruniu. – Toruń : ROSiOŚK, 1996.
17. Przegląd Regionalny / Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu ; [Zbigniew Jabłoński red. nacz.]. – Toruń : ROSiOŚK, 1995-.
18. Toruń – the old town complex : on the UNESCO world heritage list / [ed. Z. Jabłoński i in. ; oprac. tekstu L. Kotlewski ; aut. zdjęć G. Kaszyc i in.] ; Biuro Promocji i Współpracy Urzędu Miejskiego w Toruniu ; transl. J. Jarosz. 1998. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego,.
19. Toruń i region toruński : (studium geograficzno-historyczne) / Henryk Rochnowski ; Centrum Rozwoju Lokalnego i Regionalnego w Toruniu. Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu. – Toruń : Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego, 1995.

Ochrona dziedzictwa kulturowego regionu wyrażała się również w wydawaniu przez Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu własnego periodyku, jakim był „Przegląd Regionalny”.

Przewodniczącym zespołu redakcyjnego czasopisma był dr Zbigniew Jabłoński – dyrektor Regionalnego Ośrodka Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu.

W zbiorach Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu zachowało się większość numerów „Przeglądu Regionalnego”.

Poniżej przedstawiamy listę ważniejszych artykułów zamieszczonych na łamach „Przeglądu Regionalnego”, dostępnych w Książnicy Kopernikańskiej.

1992

 

Nr 2

Andrzej Potoczek Z problematyki regionalizmu funkcjonalnego
Robert Waszkiewicz Wojewoda i organy ds. zabytków – studium na temat koordynacji działań w administracji publicznej
Zbigniew Jabłoński

Artur Kostarczyk

Idea Regionalnej Rady Ochrony Środowiska Kulturowego – cele i zadania
Andrzej Pabian Mennonicka wspólnota religijna w Basenie Grudziądzkim i Kotlinie Toruńskiej w XVI – XVIII wieku
Ewa Buze Uwagi na temat małych założeń ogrodowych w województwie toruńskim
Wojciech Sosnowski Realizacja archeologicznego zdjęcia Polski na terenie województwa toruńskiego
ks. Stanisław Kardasz Diecezja Toruńska w Metropolii Nadwiślańskiej
Ewa Jabłońska

Danuta Krełowska

Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Książnica Miejska im. Mikołaja Kopernika w Toruniu – ośrodkiem wiedzy o regionie
Zbigniew Jabłoński Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulturowego w Toruniu – problematyka badawcza i organizacyjna
Maciej Nawracki Niematerialne wartości kultury w optyce badawczej Regionalnego Ośrodka
Jan Zobolewicz Problematyka badawcza Zespołu Przestrzennych Wartości Kulturowych i Krajobrazu Kulturowego
Marek Gzyło Cele i zadania Zespołu ds. Materialnych Wartości Tożsamości Kulturowej
Zbigniew Jabłoński

Mieczysław Sinkiewicz

Pracownia fotointerpretacji Środowiska Kulturowego – główne zadania
1992

 

Nr 3

Barbara Jankowska Ochrona środowiska kulturowego Pomorza Nadwiślańskiego
Zbigniew Jaboński

Krzysztof Maszkowski

Charakterystyka tożsamości kulturowej Pomorza Nadwiślańskiego – wstępna ocena zagrożeń przez działalność człowieka
Zbigniew Nawrocki Kilka uwag na temat organizacji współpracy służb konserwatorskich z samorządem lokalnym
Ryszard Boguwolski Rozwój ochrony dziedzictwa archeologicznego grudziądzkiego Muzeum
Bogdan Możdżeń Stowarzyszenie Miast Ziemi Chełmińsko-Dobrzyńskiej – cele i zadania
Józef Maroszek Targowiska wiejskie na Pomorzu w XVII i XVIII wieku. Przemiany w strukturze rynku wewnętrznego
Maria Dąbrowska – Partyka Istnieć na pograniczu – dar czy złośliwość losu?
Andrzej Potoczek Edukacja regionalna
Dorota Matyaszczyk Współczesna świadomość regionalna w województwie bydgoskim
Cezary Olbracht Prondzyński Polska regionalna – szanse i strategie dojścia
Kamila Maj

Urszula Zaborska

Biblioteka Uniwersytecka w Toruniu jako ośrodek badań nad regionem
1993

 

Nr 5

Jerzy Borowiński Neogotyckie kościoły ewangelickie  w Toruniu, cz. II
Marian Pawlak Z dziejów Gimnazjum i Liceum ss. Urszulanek we Włocławku w latach 1916-1951
Ryszard Kukier Podziały regionalne, kulturowe i lokalne obszaru woj. Toruńskiego
Ryszard Kukier Zagospodarowanie obszaru Pojezierza Brodnickiego dla potrzeb turystyki
Andrzej Pabian Znaczenie Wspólnoty Mennonickiej dla rozwoju gospodarczego i kulturalnego Prus Królewskich w XVI-XVIII wieku
Janusz Sługocki Koncepcja regionu w kujawskim regionalizmie międzywojennym
Jan Zobolewicz Przedmieście Rybaki w Chełmnie
Robert Waszkiewicz Definiowanie niematerialnych dóbr kultury
1993

 

Nr 6

Materiały z Regionalnej Konferencji pt.: „Dziedzictwo kulturowe a problemy podziału administracyjno-terytorialnego kraju na przykładzie Pomorza Nadwiślańskiego” – Toruń, 27 marca 1993
Henryk Samsonowicz Pewniki i wątpliwości restrukturyzacji historycznych podziałów administracyjnych
Kazimierz Wajda Administracyjne i kościelne podziały terytorium Pomorza Nadwiślańskiego
Marian Kallas Przesłanki historyczne współczesnych podziałów administracyjnych
Józef Borzyszkowski Rola społeczności lokalnych w kształtowaniu nowego ustroju terytorialnego państwa
Zbigniew Jabłoński

Andrzej Potoczek

Rola przesłanek kulturowych w kreowaniu współczesnego regionalizmu funkcjonalnego na przykładzie Pomorza Nadwiślańskiego
Artur Kostarczyk Regionalizm a doświadczenie historyczne wieku XX – jakie przesłanie?
Elżbieta Wysocka Zarys wariantowych strategii rozwoju Pomorza Nadwiślańskiego
Stanisław Bagdziński

Jan Szczepkowski

Przesłanki kształtowania systemu terytorialnego funkcjonowania państwa
Wiesław Maik Ogólne uwagi w kwestii kształtowania systemu terytorialnego kraju
Jan Falkowski Wiejski krajobraz kulturowy podstawą regionalizacji Polski
Ryszard Sudziński Problem społeczności województwa pomorskiego przed i po II wojnie światowej
Jan Krajewski

Franciszek Kuczka

Powiat szansa dla małych miast
1993

 

Nr 7

Diecezja Toruńska wczoraj i dziś (750-lecie Diecezji Chełmińskiej)
ks. Stanisław Kardasz

ks. Wojciech Raszkowski

Powstanie Diecezji toruńskiej i jej charakterystyka
Kazimierz Wajda Rodowód Diecezji toruńskiej
Krystyna Zielińska-Melkowska Św. Chrystian – cysters misyjny, biskup Prus i pasterz ziemi chełmińskiej w latach 1222-1245
Anna Wiśniewska Pierwszy biskup chełmiński Heidenryk
Jerzy Dygdała Biskupi chełmińscy dawnej Rzeczypospolitej
Marian Pawlak Szkoły katolickie w Diecezji chełmińskiej w epoce staropolskiej (XV-XVIII w.)
Kazimierz Maliszewski Zakony i kongregacje katolickie w Diecezji chełmińskiej w czasach nowożytnych (XVI-XVIII w.) jako ośrodki religijności i kultury
Andrzej Pabian Sanktuaria i miejsca pielgrzymkowe w Diecezji toruńskiej
Waldemar Rozenkowski Świeccy  w Kościele chełmińskim
Marek Gzyło Architektura sakralna na ziemi chełmińskiej
Ewa Arszyńska Pamiątki życia religijnego wsi pomorskiej z XIX i XX wieku
Aleksander Błachowski Z dziejów kapliczek przydrożnych w Diecezji chełmińskiej
Jacek Rulewicz Bezpieczeństwo dzieł sztuki sakralnej w świątyniach z uwzględnieniem Diecezji toruńskiej
1994

 

Nr 9

Andrzej Potoczek Edukacja ekologiczna
Wiesław Tomaszewski Ochrona krajobrazu w woj. toruńskim
Stanisław L. Bagdziński Gospodarka przestrzenna gmin i regionów
Stanisław Lubicz-Lubiński Przesłanki ekologiczne do planu zagospodarowania przestrzennego
Wanda Puchacz Regionalne Centrum Ekologiczne w Przysieku – założenia programowe
Michał Kosowicz Dolina Osy – obszar chronionego krajobrazu
Wanda Puchacz Na tropie ozonu – praktyczna lekcja ekologii
Jan Owsiak

Janusz Sewerniak

Ekoturystyka szansą rozwoju terenów chronionych
Bgdan Chrapkowski

Marek Rubnikowicz

Zbigniew Zgierun

Zespół pałacowo-parkowy w Dębowej Łące – srebrny medal na VII ogólnopolskim konkursie na najlepsze prace z zakresu ochrony zabytkowych założeń ogrodowych
Zbigniew Jabłoński Ekologia – wymiar polityczny (refleksje nad odnową środowiska)
Krystyna Wyszomirska Druki Oficyny Wydawniczej Manucjuszów w zbiorach Książnicy Miejskiej w Toruniu. W 400 rocznicę powstania Biblioteki Gimnazjalnej w Toruniu
Zbigniew Jabłoński

Andrzej Potoczek

O inicjatywie powołania Centrum Rozwoju Lokalnego i Regionalnego jako czynnika promocji ekorozwoju
1994

 

Nr 10

Sesja Naukowa poświęcona uczczeniu rocznicy 450-lecia śmierci Mikołaja Kopernika (Bydgoszcz)
Marian Biskup Toruń w czasach Kopernika
Alojzy Szorc Kanonia warmińska Mikołaja Kopernika
Jerzy Sikorski Okres olsztyński w życiu Mikołaja Kopernika
Wiktor Szymaniak Udział Mikołaja Kopernika w leczeniu Jerzego Kunheima w 1541 roku
Zbigniew Jabłoński

Marian Pawlak

Staropolski partykularyzm a współczesny regionalizm
Konferencja „Regionalizm – Region. Nowe doświadczenie” (Bydgoszcz)
Andrzej Potoczek Z doświadczeń współpracy funkcjonalnej województw
Zbigniew Jabłoński Rola dziedzictwa historyczno-kulturowego w kształtowaniu współczesnej świadomości społeczności regionalnych (w aspekcie dyskusji o nowej regionalizacji w Polsce)
Roman Dysarz Kryteria przyrodnicze w delimitacji regionów na przykładzie Borów Tucholskich (tezy)
Janusz Szczęsny Studium obszaru funkcjonalnego dorzecza Brdy i możliwości jego wykorzystania przy delimitacji potencjalnych regionów (tezy)
Marian Dąbrowski Komunikacja – czynnik integrujący Region Bydgosko-Toruński (tezy)
Julian Ziemkowski Studia regionalne Wojewódzkiego Biura Planowania Przestrzennego w Bydgoszczy (tezy)
1995

 

Nr 1

Daniela Szymańska Istota społeczności lokalnych
Marian Kallas Ekologiczna Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (projekt regulacji prawnej)
Piotr Petrykowski Stowarzyszenia kulturalne a ochrona dziedzictwa kulturowego
Marek Rubnikowicz Niektóre problemy ochrony dziedzictwa kulturowego na przykładzie województwa toruńskiego
Zbigniew Jabłoński

Grzegorz Kaszyc

O idei ekorozwoju (rozwoju zrównoważonego)
Antoni Pawski

Szczepan Burak

Rola społeczności lokalnych w tworzeniu i funkcjonowaniu obszarów chronionych w województwie toruńskim
Renata Jaroszewska

Wiesław Maik

Dariusz Sokołowski

Charakterystyka procesu przemian społeczno-gospodarczych w województwie toruńskim w latach 1989-1993
Andrzej Potoczek Prawne i organizacyjne uwarunkowania ekorozwoju a poziomie lokalnym
Ryszard Sudziński Uwarunkowania i bariery rozwoju Torunia po II wojnie swiatowej
Ewa Buze Miejskie zabytkowe założenia ogrodowe Torunia. Charakterystyka walorów zabytkowych i przyrodniczych
Lech Narewski Zagadnienia ochrony pierścienia zewnętrznego twierdzy Toruń – architektura, przestrzeń, środowisko
Lidia Grzeszkiewicz-Kotlewska Wstępne wyniki badań archeologicznych grobowca Anny Wazówny
Robert Kola O moście kolejowo-drogowym na Wiśle pod Kwidzynem
Wiesław Gierańczyk Położenie transportowe i komunikacja miejska Torunia
Jan Tejchman Problematyka konserwatorska zabytków architektury (nowe regulacje prawne – na przykładzie Torunia)
Jerzy Godzik Kwidzyn – miedzy przeszłością a przyszłością
Waldemar Gęsicki Muzeum Regionalne w Brodnicy
1995

 

Nr 2

Janusz Małłek Colloquium Charitativum w Toruniu w roku 1645
Andrzej Pabian Twórcy i uczestnicy Colloquium Charitativum w Toruniu
Krystyna Wyszomirska Wpisy pamiątkowe uczestników Colloquium Charitativum z roku 1645 w Albumie Melchiora Janichusa
Leszek Zygner Wpływ Colloquium Charitativum na polską literaturę teologiczną połowy XVII w.
Eugeniusz Gąsiorowski Ratusz Staromiejski w Toruniu
Alicja Saar-Kozłowska Przygotowania przed powtórnym pochówkiem Królewny Anny Wazówny w kościele WNP Marii w Toruniu
Maria Lewandowska Filozofia prawa natury w ujęciu Ernesta Königa, rektora Gimnazjum Toruńskiego w latach 1667-1681

 

Michał Woźniak Muzeum Okręgowe w Toruniu
1996-1997

 

Nr 1

Stefan Kopczyński Nazewnictwo geograficzne Basenu Grudziądzkiego i jego otoczenia
Maciej Warchoł Budownictwo olęderskie nad środkową i dolną Wisłą
Ryszard Sudziński Stanowisko władz państwowych wobec Ziem Odzyskanych w latach 1944-1949
Alicja Saar-Kozłowska Wydarzenia historyczne w Międzynarodowym Roku Tolerancji
Zbigniew Jabłoński

Andrzej Potoczek

Dylematy reformy podziału terytorialnego Polski
Ks. bp Jan Chrapek Dylematy ludzi czasu przemian
Wojciech Kosiedowski Ku nowej koncepcji rozwoju współpracy gospodarczej w regionie Bałtyku
Jacek Wysocki Myśl konserwatorska w polskiej archeologii – zarys rozwoju i próba oceny stanu aktualnego
Kazimierz Wolfram Gmina Osiek Rypiński
1997

 

Nr 2

Procesy integracji i transformacji systemowej w jednoczącej się Europie.
Antoni Kukliński Wizje i dylematy Europy XXI wieku
Michał Dobroczyński Europa Wschodnia i Zachodnia w nowych warunkach międzynarodowych
Bohdan Jałowiecki Środkowoeuropejskie dylematy
Wojciech Kosiedowski Inwestycje zagraniczne jako czynnik międzynarodowej integracji gospodarczej (doświadczenia Polski)
Marian Lenkiewicz

Julian Polański

Dylematy polskiej polityki energetycznej w warunkach gospodarki rynkowej i integracji Polski ze strukturami Unii Europejskiej
Grzegorz Grzelak Pomorska municypalna i regionalna polityka zagraniczna w procesie nawiązywania związków międzynarodowych w regionie Europy
Benjamin Kostrubiec

Jan Łoboda

Inwestycje zagraniczne i handel zagraniczny jako przejawy transformacji społeczno-gospodarczej i przestrzennej w Europie Środkowo-Wschodniej
Zbigniew Zioło Uwarunkowania rozwoju społeczno-gospodarczego państw Europy Środkowo-Wschodniej
Eugeniusz Rydz Restrukturyzacja i przekształcenia własnościowe w polskim rolnictwie (na przykładzie Pomorza Środkowego)
Urszula Kaczmarek

Tomasz Kaczmarek

Kierunki prywatyzacji rolnictwa w Polsce i Wschodnich Niemczech
Stanisław Leszek Bardziński

Wiesław Maik

Transformacja gospodarki regionalnej i lokalnej. Studium na przykładzie województwa toruńskiego i włocławskiego
Grzegorz Gorzelak Znów o decentralizacji terytorialnej organizacji kraju
Zbigniew Jabłoński O potrzebie akceptacji społecznej reformy terytorialnej
Lech Mażewski Region samorządowy. Rozważania na przykładzie regionu Gdańska
Andrzej Potoczek Rola społeczności lokalnych w procesie reformy systemowej i terytorialnej kraju
Jacek Kotus Podmiotowość społeczności lokalnych w dziedzinie rozwoju społeczno-gospodarczego (na przykładzie polskich samorządów terytorialnych)