Tag Archives: Elbląg

Paweł A. Jeziorski – Proskrypcja i banicja w miastach pruskich późnego średniowiecza

 

Paweł A. Jeziorski

Proskrypcja i banicja w miastach pruskich późnego średniowiecza

Wydawca: Instytut Historii PAN

Warszawa 2017

Sygnatura SIRr VIb/4-56

Dr hab. Paweł A. Jeziorski jest historykiem mediewistą, pracownikiem Instytutu Historii PAN – Pracowni Historii Pomorza i Krajów Bałtyckich w Toruniu.

W Książnicy Kopernikańskiej dostępne są jego najważniejsze książki:
– Margines społeczny w dużych miastach Prus i Inflant w późnym średniowieczu i wczesnych czasach nowożytnych, Toruń 2009
– Proskrypcja i banicja w miastach pruskich późnego średniowiecza, Warszawa 2017

Przedmiotem polecanej książki są występujące w niemieckim prawie miejskim późnego średniowiecza instytucje proskrypcji i banicji.

Źródłem do badania tego zagadnienia są miejskie księgi sadowe – rejestry proskrybowanych i banitów.

Proskrypcja była formą przymusu administracyjnego, natomiast banicja to kara.

Autor przeanalizował księgi sadowe miast pruskich: Braniewa, Chełmna, Nowego Miasta Torunia, Starego Miasta Braniewa, Bartoszyc.

Miasta te rządziły się prawem chełmińskim lub lubeckim.

Rozprawa została podzielona na dwie części.

W części pierwszej:
– omówiono różnice miedzy proskrypcją i banicją
– omówiono zachowane pruskie rejestry proskrybowanych
– przedstawiono analizę przydatności tych źródeł dla badań nad społeczeństwem i przestępczością późnośredniowiecznych miast
– omówiono sposoby uwalniania się od proskrypcji i banicji

Część druga to krytyczna edycja źródłowa elbląskiego rejestru sądowego z okresu od połowy XIV do połowy XVI wieku.

Cezary Kardasz – Rynek kredytu pieniężnego w miastach południowego pobrzeża Bałtyku w późnym średniowieczu

Cezary Kardasz

Rynek kredytu pieniężnego w miastach południowego pobrzeża Bałtyku w późnym średniowieczu
(Greifswald, Gdańsk, Elbląg, Toruń, Rewel)

Roczniki Towarzystwa Naukowego w Toruniu
Rocznik 94, zeszyt 2

Toruń 2013

Sygnatura SIRr XV/47

Późne średniowiecze jest okresem, kiedy ważnym elementem gospodarki miast stał się rynek kredytowy.

Również w miastach nadbałtyckich proces inwestowania i lokowania kapitału wciągnął prawie wszystkie grupy społeczne – wielkich kupców dalekosiężnych, drobnych kupców, kramarzy, rzemieślników, kobiety i dzieci, duchownych i instytucje kościelne, władze miejskie.

Najpopularniejszą formą transakcji finansowych było kupno rent.

Podstawowym źródłem historycznych wiadomości o rynku pieniężnym są zachowane w archiwach księgi długów i księgi rentowe, które prowadziły kancelarie miejskie.

Cezary Kardasz omówił w swojej dysertacji formalno-prawny aspekt funkcjonowania rynku kredytowego, jego społeczny zasięg, wysokość obrotów, oprocentowanie i wielkości transakcji.

Sytuacja na rynku kredytowym była bardzo czułym barometrem koniunktury gospodarczej i położenia ekonomicznego poszczególnych miast.

Rozprawę uzupełnia przeszło setka tabel i wykresów.