Tag Archives: II Rzeczpospolita

Next Page

Wystawa towarzysząca konferencji „Niepodległa w Kulturze : kultura Kujaw i Pomorza w okresie międzywojennym”

 

Konferencja „Niepodległa w Kulturze: kultura Kujaw i Pomorza w okresie międzywojennym” została zaplanowana i odbyła się w roku jubileuszowym 100-lecia Odzyskania Niepodległości przez Polskę.

Jej celem było przedstawienie osiągnięć kulturalnych Kujaw i Pomorza w okresie międzywojennym.

Uzupełnieniem omówionych zagadnień w trakcie konferencji jest wystawa, dotycząca ludzi i wydarzeń kulturalnych Kujaw i Pomorza z czasów II RP.

 

 

Zaprezentowano na niej pamiątki rodziny Buszczyńskich – toruńskich drukarzy (ze zbiorów Książnicy Kopernikańskiej), rodziny Slaskich z podchełmińskiego Trzebcza, w tym materiały o Zofii ze Slaskich Łubieńskiej, zapomnianej pomorskiej pisarce (ze zbiorów jej córek Cecylii Iwaniszewskiej i Magdaleny Łubieńskiej), ciekawe zdjęcia i dokumenty związane z toruńskim Chórem „Lutnia”, i jego długoletnim prezesem Ludwikiem Makowskim (chór działa nadal, i wykonał w trakcie konferencji parę pieśni patriotycznych związanych z Niepodległą). Można podziwiać książki, czasopisma, prasę toruńską i pomorską oraz kaszubską (ze zbiorów Książnicy).

Całości dopełniają unikatowe eksponaty ze zbiorów rodziny Krełowskich z Włocławka-Torunia, własność Danuty Krełowskiej, która pracowała w Książnicy i była jej wiecedyretorem oraz jej młodszego syna Zbigniewa. Zaprezentowane zostały pamiątki rodzinne po włocławskich fotografach Władysławie Dowmoncie i jego córce Marii Irenie Filipiak (Władysław przejął zakład fotograficzny po Karolu Szałwińskim, a miał okazję wykonać zdjęcie m.in. ks. Stefanowi Wyszyńskiemu, tę fotografię z okresu włocławskiego, z oryginalnym autografem księdza – zaprezentowano na wystawie). Dodatkowo zobaczymy zdjęcia i dokumenty dotyczące działalności społecznej i literackiej Feliksy z Szumańskich Dowmontowej, babci Danuty i prababci Zbigniewa, jedynej radnej we Włocławku, w tym fotografię jej podopiecznych – dzieci z dzielnicy ubóstwa – jakim było przedwojenne Grzywno. Całości dopełniają numery pism włocławskich i tych z Inowrocławia, w jakich pisywała ciocia Danuty, także Danuta Dowmont – są to m.in. dodatki „Dziennika Kujawskiego”: „Piast” (dodatek niedzielny oświatowo-społeczny DK) i „Praktyczna Kujawianka” (miesięczny dodatek kobiecy DK).

dr Katarzyna Tomkowiak

Marek K. Jeleniewski – Życie społeczno-polityczne XX-lecia międzywojennego w świetle polskiej prasy w Bydgoszczy

 

Marek K. Jeleniewski

Życie społeczno-polityczne XX-lecia międzywojennego w świetle polskiej prasy w Bydgoszczy

Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego

Bydgoszcz 2012

Sygnatura SIRr XXXVd/38

Dr hab. Marek K. Jeleniewski jest adiunktem na Uniwersytecie Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy.

Specjalizuję się w naukach o polityce.

Jest też regionalistą i miłośnikiem Bydgoszczy.

W Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu dostępnych jest szereg jego publikacji naukowych i popularnonaukowych.

  1. Bydgoska Szkoła Techniczna / Marek K. Jeleniewski. – Bydgoszcz : BDW Margrafsen 2006.
  2. Bydgoskie obrazki / Marek K. Jeleniewski. – Bydgoszcz : Bydgoski Dom Wydawniczy Margrafsen 2006.
  3. Bydgoskie wybory 1920-1939 / Marek K. Jeleniewski. – Bydgoszcz : Pozkal 1994.
  4. Bydgoszczy czar = The charm of Bydgoszcz / [tekst Marek K. Jeleniewski ; zdj. Bogdan Dąbrowski et al. ; tł. Lucyna Tate]. – Bydgoszcz : Bydgoski Dom Wydawniczy „Margrafsen” 2011.
  5. Była sobie Bydgoszcz / Marek K. Jeleniewski. – Bydgoszcz : Bydgoski Dom Wydawniczy „Margrafsen” 2010.
  6. Powiat bydgoski : przewodnik turystyczny / [teksty Marek Jeleniewski et al.]. – Bydgoszcz : Meritum Bożena Wasińska : na zlec. Starostwa Powiatowego [2006].
  7. Powiat bydgoski : inny niż wszystkie / [autor tekstów Marek K. Jeleniewski ; zdj. Marek Chełminiak]. – Bydgoszcz : Starostwo Powiatowe : Bydgoski Dom Wydawniczy Margrafsen 2006.
  8. Powiat bydgoski : inny niż wszystkie / [aut. tekstów Marek K. Jeleniewski ; zdjęcia Marek Chełminiak]. – Bydgoszcz : Starostwo Powiatowe : „Margrafsen” 2004.
  9. Razem z gazem 150 lat / [aut. tekstu, wybór il. i podpisy Marek K. Jeleniewski ; il. Jerzy Szwankowski et al.]. – Bydgoszcz : Bydgoski Dom Wydawniczy „Margrafsen” 2010.
  10. Z biegiem lat z biegiem Brdy / Marek K. Jeleniewski ; Urząd Miasta Bydgoszczy. – Bydgoszcz : Margrafsen, 2002.
  11. Życie społeczno-polityczne XX-lecia międzywojennego w świetle polskiej prasy w Bydgoszczy / Marek K. Jeleniewski. – Bydgoszcz : Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego 2012.

Dysertacja „Życie społeczno-polityczne XX-lecia międzywojennego w świetle polskiej prasy w Bydgoszczy” jest książką z dziedziny historii prasy i polityki.

Autor opisał bydgoska prasę lokalną do 1939 roku.

Wyjaśnił podstawy prawne funkcjonowania prasy jeszcze w Księstwie Warszawskim, pod zaborem pruskimi i w okresie II Rzeczypospolitej.

Obszernie przedstawił rozwój polskiej prasy lokalnej w Bydgoszczy, zarówno prasy ogólnoinformacyjnej, jak i szkolnej oraz parafialnej.

Marek K. Jeleniewski przeanalizował relacje między prasą a partiami politycznymi w okresie międzywojennym.

Opisał prasę w służbie Chrześcijańskiej Demokracji, Narodowej Partii Robotniczej, endecji, Polskiej Partii Socjalistycznej, Niezależnej Socjalistycznej Partii Pracy i sanacji.

W monografii przedstawiono również stanowisko prasy wobec wybranych problemów Bydgoszczy i regionu takich, jak niepodległość, zmiany demograficzne i terytorialne, mniejszości narodowe, szkolnictwo i nauka, życie kulturalne, samorządność, walka o stołeczność wojewódzką, nadchodzące zagrożenie wojenne.

Rozprawa omawia również stosunek prasy bydgoskiej do ważnych wydarzeń politycznych ogólnokrajowych takich, jak zabójstwo prezydenta Gabriela Narutowicza, zamach majowy czy sprawę brzeską.

Maria z Komierowskich i Leon Janta-Połczyńscy – Pamiętniki

 

Maria z Komierowskich
i Leon Janta-Połczyńscy

Pamiętniki

Opracowanie Włodzimierz Jastrzębski
i Jerzy Szwankowski

Wydawnictwo Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego

Bydgoszcz 2013

Sygnatura SIRr XXXIIc/12

Pamiętniki Marii i Leona Janta -Połczyńskich były pieczołowicie przechowywane przez ich wnuczkę dr Teresę Tyszkiewicz z Poznania.

Pamiętniki dotyczą zarówno życia codziennego rodzin Komierowskich oraz Janta-Połczyńskich jak i życia społecznego, gospodarczego i politycznego Polski i Pomorza w okresie międzywojennym.

Oba pamiętniki zostały starannie opracowane, opatrzono je przypisami i objaśnieniami, informującymi o osobach występujących w tekście i o problemach poruszanych przez autorów wspomnień.

Rodziny Komierowskich i Janta-Połczyńskich już od średniowiecza związane były z Pomorzem Gdańskim.

Maria Komierowska (1880-1970) wyszła za mąż za Leona Jantę-Połczyńskiego (1867-1961) w 1902 roku.

Leon Janta-Połczyński był przed wojną ministrem rolnictwa i senatorem.

Jego żona Maria została matką chrzestną okrętu „Dar Pomorza” w 1930 r.

Siedzibą rodziny był dwór w Wysokiej koło Tucholi.

Na kartach pamiętników spotkamy elitę ziemiaństwa, twórców kultury, znanych polityków i zasłużonych wojskowych.

Gorąco polecamy, lektura jest pasjonująca, czyta się jednym tchem.