Tag Archives: lekarze

Next Page

Zasłużeni lekarze toruńscy we wspomnieniach. Wybrane sylwetki z XIX i XX stulecia

 

Zasłużeni lekarze toruńscy
we wspomnieniach

Wybrane sylwetki z XIX i XX stulecia

Redakcja naukowa:
Lech Bieganowski,
Waldemar Jędrzejczyk

Wydawnictwo Adam Marszałek

Toruń 2016

Sygnatura SIRr IIIA/110

Lekarze odegrali w historii Torunia wyjątkową rolę.

Zasłużyli się mieszkańcom miasta nie tylko swoją wiedzą medyczną i fachowymi umiejętnościami.

Wielu z nich było oddanymi działaczami społecznymi i narodowymi.

Dzięki inicjatywie dr hab. n. med. Lecha Bieganowskiego i prof. dr hab. n. med. Waldemara Jędrzejczyka powstał zbiór wspomnień o nietuzinkowych toruńskich lekarzach.

Nie jest to zbiór suchych biogramów.

Wspomnienia o wybitnych lekarzach zostały spisane przez ich bliskich, przez przyjaciół lub przez wychowanków.

Takie opracowanie ukazuje pełnie osobowości lekarzy, barwne informacje o ich działalności, anegdoty, emocjonalne refleksje, które nigdy nie znajdą się w zwyklej nocie biograficznej.

We wspomnieniach przybliżono sylwetki lekarzy czynnych przede wszystkim po II wojnie światowej.

Książka zawiera 33 szkice biograficzne:

  1. Wanda Błeńska
  2. Zofia Kordylewska
  3. Helena Cynkutis
  4. Janina Pietrasiewicz
  5. Romana Antowska
  6. Elżbieta Weyman
  7. Leon Konkolewski
  8. Adam Raczyński
  9. Marian Mroczkowski
  10. Ludwik Rydygier
  11. Stefan Myszka
  12. Donat Massalski
  13. Jan Kruszyński
  14. Władysław Polakiewicz
  15. Eugeniusz Boryk
  16. Włodzimierz Szwajkert
  17. Adam Tybor
  18. Kazimierz Grzebień
  19. Stanisław Gawiński
  20. Medard Dydowicz
  21. Michał Feliks
  22. Andrzej Chojnacki
  23. Stefan Jackowski
  24. Stanisław Osmański
  25. Witold Grabowski
  26. Janusz Strusiewicz
  27. Michał Borkowski
  28. Ludwika Mikulska-Haniec
  29. Bogusław Stankiewicz
  30. Krystyna Maria Wysocka
  31. Irena Orłowska-Sawionek
  32. Andrzej Mazurek
  33. Stanisław Sadowski

Marek G. Zieliński – Szpital Powiatowy w Chełmnie 1914-2014

 

Marek G. Zieliński

Szpital Powiatowy w Chełmnie
1914-2014

Wydawca:
Szpital Powiatowy w Chełmnie
Wydawnictwo ZET Wrocław

Chełmno 2014

Sygnatura SIRr XXVI/21

Zespół Opieki Zdrowotnej w Chełmnie uczcił jubileusz 100-lecia Szpitala Powiatowego okolicznościowym pamiątkowym wydawnictwem.

Szpital wybudowano według projektu Wilhelma Winklera.

Pierwszym dyrektorem szpitala został dr Georg Meillefert.

W książce „Szpital Powiatowy w Chełmnie” omówiono sylwetki kolejnych dyrektorów szpitala.

Dowiemy się z niej, jakie zabiegi wykonywano w szpitalu, jak zwiększała się liczba pacjentów i lekarzy, jak rozbudowywano budynki szpitalne.

Szpital przeżył dramatyczne chwile w czasie II wojny światowej, kiedy to został spalony i znacznie zniszczony.

Katastrofalną sytuację pogłębiła epidemia duru brzusznego i plamistego, jaka wybuchła latem 1945 roku.

W szpitalu pracował wówczas tylko jeden lekarz – jego dyrektor dr Bronisław Osiecki.

Wielką rolę w funkcjonowaniu szpitala odgrywały siostry miłosierdzia, które jednak z przyczyn politycznych usunięto ze szpitala w 1965 roku.

W książce opisano również organizacje, personel i dzieje poszczególnych oddziałów szpitala, aż do dnia obecnego.

Publikacja zawiera bardzo dużo cennych i unikalnych informacji.

Są to wiadomości bardzo dobrze udokumentowane w zasobach archiwum szpitala, Archiwum Państwowego w Bydgoszczy i w Toruniu, w zbiorach Muzeum Ziemi Chełmińskiej, w publikacjach prasowych z początków XX wieku.

Księga jubileuszowa bogata jest też w fotografie, ilustrujące przeszłość i teraźniejszość Szpitala Powiatowego w Chełmnie.

Doktor Leon Szuman (1852-1920)

Zasłużony torunianin – chirurg i poeta – Leon Stanisław Szuman urodził się w wielkopolskich Kujawkach w powiecie wągrowieckim 13 listopada 1852 roku.

Zmarł 11 listopada 1920 roku w Grzymisławiu pod Śremem.

W latach 1871-1876 odbywał we Wrocławiu studia medyczne, uwieńczone doktoratem.

W 1879 roku osiedlił się w Toruniu.

 

Pracę zawodowa rozpoczął w szpitalu sióstr diakonisek, a po 5 latach przejmuje prywatną lecznicę, funkcjonującą na Starym Mieście.

Umiejętności Leona Szumana sprawiły, że szybko zdobył rozgłos nie tylko na Pomorzu.

Była to pionierska epoka w dziejach chirurgii, a Leon Szuman był tym, który jako pierwszy przeprowadzał w Toruniu nowatorskie jak na ówczesne czasy operacje wyrostka robaczkowego, pęcherzyka żółciowego, przepuklin, żołądka i jelit.

Spod jego pióra wyszło również ponad 50 publikacji naukowych.

Jego wielkim zawodowym osiągnięciem było wybudowanie własnej kliniki chirurgicznej.

W klinice tej zarezerwował 12 łózek dla ubogich pacjentów.

W ciągu pierwszych trzech lat jej funkcjonowania przeprowadził aż 434 większe operacje.

Budynek kliniki Szumana zachował się do dziś i znajduję się na rogu obecnej ul. Szumana i pl. św. Katarzyny.

Toruń. Klinika Dr. Szumana
Thorn. Klinik von Dr. Szuman

Wydawca:
K. Zabłocki w Toruniu
ok. 1900 r.

 

 

 

(Źródło: Kujawsko-Pomorska Biblioteka Cyfrowa, identyfikator zasobu oai:kpbc.umk.pl:37886, oryginał ze zbiorów Biblioteki Uniwersyteckiej w Toruniu, pocztówka, identyfikator oryginału 351)

„Gazeta Toruńska”nr 5  z 8 czerwca 1893 roku na stronie 3 donosiła o otwarciu „Kliniki Szumana”:

„Klinika dr Szumana

W Toruniu w nowym domu na nowem mieście, tuż przy wylocie ulicy św. Katarzyny, ukończona w budowie i urządzeniu swojem, wczoraj wraz z mieszkaniami prywatnemi przez ks. Ziętarskiego, wikaryusza parafialnego (od św. Jakóba), poświęcona została.

Zakład ten obmyślany starannie i fachowo we wszystkich szczegółach, pobudowany dobrze, urządzony według wszelkich wymogów zdrowotnych i lekarskich, stanie się dobrodziejstwem dla cierpiącej ludzkości pod kierownictwem tak zdolnego lekarza chirurga i operatora, jakim jest właściciel jego dr. Szuman.

Oby tylko korzystać z niego umieli i chcieli ci, którzy potrzebując dla siebie lub swoich chirurgicznej pomocy, pędzą do stolic, często z wysiłkiem chudych kieszeni, a zawsze drogo a niepotrzebnie tak drogo a niepotrzebnie tak drogo, popychani najczęściej próżnością, że ich stać na najrozgłośniejszych operatorów stolicy, albo też tem płytkiem z nasłuchania powziętem uprzedzeniem, że co dalekie, stoliczne a drogie, musi też być i najlepsze.

Tymczasem p. dr. Szuman mógłby się popisać z sukcesami z bardzo trudnych operacyj, którychby mu przesławne kliniki stolic pozazdrościć mogły.”

Leon Szuman był nie tylko świetnym chirurgiem, ale również parał się poezją.

W zbiorach Książnicy Kopernikańskiej zachowały się cztery tomiki jego wierszy.

 

Szuman, Leon Stanisław

Wspomnienia i pieśni z lat 1915 – 1919
Z czasów rozlewu krwi i pożogi na kuli ziemskiej

Toruń : S. Buszczyński, 1919.

Sygnatura MAG TN 9514, MAG TN 9521

 

Szuman, Leon Stanisław

Ballada zajęcza

Toruń : J. Buszczyński, 1886.

Sygnatura MAG 41537

 

 

 

Szuman, Leon Stanisław

Z łowów i z podróży

Toruń : [b.w.], 1894.

Sygnatura MAG 29528

 

 

 

Szuman, Leon Stanisław

Wspomnienia myśliwskie

Toruń : J. Buszczyński, 1890.

Sygnatura: MAG WF 3580, MAG 29524

 

 

Leon Szuman był zapalonym myśliwym, stąd wiele jego wierszy jest bliskich tej tematyce.

Oto fragment rozpoczynający wyśmienitą „Balladę zajęczą”:

„Pierwsza młodość, pierwsza miłość

Zajączek mały z wiosny się urodził
Z mamą i z tatą po oźminie chodził,
Swobodnie biegał, hasał i figlował,
Aż się na kota tęgiego wychował.

Wiele kochało się w nim zajęczanek,
On się umizgał do wszystkich kochanek;
Bo też to szarak był sobie nie lada;
O nim opowie dziś moja balada.

Dzielnie po żytnich łanach się uwijał
Na łączce sobie hołubce wybijał,
Jad koniczynkę i pił krople rosy,
Nie marząc, – jakie nań czyhają losy.

I żył swobodnie i z mamą i z tatą.
Tak przeszła wiosna i nadeszło lato.

Aż kiedyś rankiem pod laskiem na łączce
Spojrzał w oczęta młodziutkiej zajączce,
A te oczęta tak patrzały miło,
Że mu się tęskno na duszy zrobiło

I szczera miłość zatliła mu w sercu.
Lecz – pierwsza miłość na ślubnym kobiercu
Zwykle kochanków stęsknionych nie łączy.
Jednych los srogi – drugich świat rozłączy.”

Osobom zainteresowanym postacią Leona Szumana polecamy dostępne w księgozbiorze regionalnym Informatorium publikacje:

 

Eugeniusz Sieńkowski
Dr med. Leon Stanisław Szuman (1852-1920),
chirurg, społecznik, poeta
Archiwum Historii Medycyny
1984, 47, 1
s. 133-141
Sygnatura SIRr IIIB/ Szuman Leon

 

Sprawozdanie z kliniki prywatnej
chirurgiczno – ginekologicznej
Dr. Leona Szumana w Toruniu
za ubiegłe trzechlecie
(r. 1893-1895)
Sygnatura SIRr XXVI/12

 

Marian Łysiak
Kazimierz Przybyszewski
Sylwetki lekarzy toruńskich XIX i XX wieku
Biogramy i szkice biograficzne
Toruń 2009
s. 458-461
Sygnatura SIRr IIIA/85

 

Tadeusz Zakrzewski
hasło: Szuman Leon Stanisław
[w:] Toruński Słownik Biograficzny
Toruń 2000
Tom 2
s. 234-236
Sygnatura SIRr IIIA/12t.2

 

Kazimierz Przybyszewski
hasło: Szuman Leon Stanisław
[w:] Słownik Biograficzny Pomorza Nadwiślańskiego
Gdańsk 1997
Tom 4
s. 325-327
Sygnatura SIRr IIIA/2t.4

 

Szczepan Wierzchosławski
hasło: Leon Szuman (1852-1920)
[w:] Wybitni Ludzie Dawnego Torunia
Warszawa-Poznań-Toruń 1982
s. 245-249
Sygnatura SIRr IIIA/3a