Tag Archives: Pomorze Gdańskie

Next Page

Maciej Tamkun – Poczet władców Pomorza – Dynastia Sobiesławiców

 

Maciej Tamkun
(ilustracje i tekst)

Poczet władców Pomorza
Dynastia Sobiesławiców

Wydawnictwo Region
Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej

Gdynia, Wejherowo 2015

Sygnatura SIRr IIIA/105

Maciej Tamkun jest malarzem i regionalistą kaszubskim.

Opisał historię pomorskiej dynastii książąt gdańskich, ale nie tylko.

Wszystkim biografiom towarzyszą portrety władców namalowane przez artystę.

Nie mamy więc do czynienia tylko ze zbiorem biogramów, jak w przypadku innych słowników.

To album z bardzo udanymi wizerunkami książąt, które pobudzają wyobraźnię czytelnika.

Dynastia Sobiesławiców rządziła Pomorzem Gdańskim od połowy XII wieku jako namiestnicy.

Założyciel dynastii Sobiesław zapisał się w dziejach ufundowaniem klasztoru w Oliwie.

W 1227 roku Świętopełk II Wielki ogłosił niezależność Księstwa Pomorskiego.

Poczet obejmuje 11 mężczyzn i 3 kobiety należące do dynastii.

Ostatnim władcą z rodu Sobiesławiców był Mściwój II – zmarły w 1294 roku.

Dziś władcy Pomorzan są chlubą mieszkańców Kaszub i ważnym ogniwem spajającym ich wspólnotę.

Tomasz Łaszkiewicz – Ziemiaństwo na Pomorzu

Tomasz Łaszkiewicz

Ziemiaństwo na Pomorzu
w okresie dwudziestolecia międzywojennego
– w perspektywie codzienności

Wydawca:
Polskie Towarzystwo Historyczne
Oddziały w Inowrocławiu i Toruniu

Inowrocław – Toruń 2013

Sygnatura SIRr VIb/7-56

Dr hab. Tomasz Łaszkiewicz z Instytutu Historii Polskiej Akademii Nauk jest wybitnym specjalistą historii społecznej okresu międzywojennego regionu Kujaw i Pomorza.

Zajmuje się kwestiami mniejszości niemieckiej i żydowskiej, ziemiaństwa, rolnictwa, życia codziennego.

Jest autorem kilkudziesięciu książek i artykułów naukowych.

Dysertacja „Ziemiaństwo na Pomorzu w okresie dwudziestolecia międzywojennego – w perspektywie codzienności” jest bardzo ciekawa, gdyż obejmuje nie tylko zagadnienia biograficzne, genealogiczne, gospodarcze, polityczne, kultury materialnej, ale również wnika w sferę życia prywatnego ziemiaństwa i jego mentalności.

Monografia została podzielona na sześć rozdziałów.

Rozdział I – Charakterystyka ziemiaństwa pomorskiego jako grupy społecznej

Rozdział zawiera definicje ziemiaństwa i charakterystykę tej grupy społecznej.
Omówiono różnice majątkowe i narodowościowe ziemiaństwa na Pomorzu.
Ukazano przykłady degradacji i awansu społecznego zachodzące w tej warstwie.

Rozdział II – Podstawy gospodarcze ziemiaństwa na Pomorzu

Autor scharakteryzował warunki rozwoju rolnictwa pomorskiego, możliwości produkcyjne majątków ziemskich, kierunki produkcji rolnej.
Przedstawiono cykle koniunktury i dekoniunktury w rolnictwie, trudności związane z kryzysem gospodarczym po I wojnie światowej i wielkim kryzysem ekonomicznym.
Omówiono przebieg reformy rolnej w województwie pomorskim.

Rozdział III – W kręgu życia codziennego pomorskich dworów

Jest to niezwykle interesujący rozdział, w którym odnajdziemy informacje na temat architektury i wystroju dworków i pałaców ziemiańskich, na temat kuchni i kulinariów.
Przeczytamy o pasjach i zainteresowaniach literackich, naukowych i muzycznych ziemian, zamiłowaniu do sportu i łowiectwa.
Wiele miejsca poświęcono życiu towarzyskiemu – wyjazdom, wizytom, balom, zabawom, rautach.

Rozdział IV – Wokół problemów życia rodzinnego

Rozdział poświęcony jest więziom rodowym i rodzinnym, zawieraniu małżeństw, wychowaniu dzieci, i religijności ziemian.
Dowiemy się również o skandalach towarzyskich, procesach sąsiedzkich i konfliktach rodzinnych.

Rozdział V – W świecie odniesień społecznych ziemiaństwa pomorskiego

Autor omówił stosunki panujące między ziemianami a robotnikami rolnymi i służbą domową.
Opisał kontakty z duchowieństwem.
Wiele miejsca poświęcono relacjom polsko-niemieckim wśród ziemian na Pomorzu i ich stosunkowi do ludności napływowej.

Rozdział VI – Zaangażowanie polityczne i społeczne ziemiaństwa na Pomorzu

W rozdziale omówiono aktywność polityczna ziemiaństwa.
Scharakteryzowano również działalność ziemiańskich organizacji takich jak:

  • Pomorskie towarzystwo Rolnicze
  • Towarzystwo Pracobiorców i Pracodawców
  • Landbund Weichselgau
  • Pomorski Związek Ziemian
  • Towarzystwo Ziemianek Pomorskich

Michał Targowski – Na prawie polskim i niemieckim

belkaniebieska2

05122016

 

Michał Targowski

Na prawie polskim i niemieckim
Kształtowanie się ziemskiej własności szlacheckiej na Pomorzu Gdańskim w XIII-XVI wieku

Wydawnictwo DiG

Warszawa 2014

Sygnatura SIRr VIb/4-45

belkaniebieska2

Dr Michał Targowski jest adiunktem w Zakładzie Historii Gospodarczej Instytutu Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Rozprawa „Na prawie polskim i niemieckim” poświęcona jest własności ziemskiej rycerzy i szlachty od XIII do końca XVI wieku.

Własność ziemska na Pomorzu ukształtowała się w sposób specyficzny, gdyż na tym terenie nie powstały wielkie dobra magnackie jak to było w Wielkopolsce i Małopolsce.

Była to własność rozdrobniona i nierzadko zagrodowa (pozbawiona chłopów).

Skutkowało to słabością ekonomiczną i polityczną szlachty pomorskiej.

Na ukształtowanie się takich stosunków ziemskich wpływ musiało mieć 250-letnie panowanie Zakonu Krzyżackiego.

Praca została podzielona na siedem rozdziałów:

  1. Rozwój własności ziemskiej rycerstwa na Pomorzu Gdańskim od pocz. XIII w. do 1309 r.
  2. Rozbudowa i funkcjonowanie władztwa terytorialnego Zakonu Krzyżackiego a zmiany w strukturze majątkowej pomorskiego rycerstwa w latach 1309-1454
  3. Formy gospodarowania i źródła dochodów dóbr rycerskich na Pomorzu Gdańskim pod panowaniem Krzyżackim
  4. Obciążenia ekonomiczne rycerstwa na Pomorzu Gdańskim w czasach panowania Zakonu Krzyzackiego
  5. Obciążenia militarne rycerstwa pomorskiego na rzecz Zakonu Krzyżackiego w XIV-XV w.
  6. Zasady dziedziczenia i podziały spadkowe dóbr rycerskich na Pomorzu Gdańskim pod panowaniem Zakonu Krzyzackiego
  7. Własność ziemska szlachty w województwie pomorskim od poł. XV do końca XVI w.

belkaniebieska2