Tag Archives: Pomorze Gdańskie

Next Page

Stefan Cosban-Woytycha, Ryszard Sobczak – Dywersja i sabotaż na Pomorzu Gdańskim 1939-1945

 

Stefan Cosban-Woytycha
Ryszard Sobczak

Dywersja i sabotaż na Pomorzu Gdańskim 1939-1945

Wydawnictwo Poligraf

Brzezia Łąka 2017

Sygnatura SIRr VIb/8-71

W opracowaniu przedstawiono różne metody walk dywersyjno-sabotażowych, jakie stosowały polskie organizacje niepodległościowe w walce z Niemcami na Pomorzu Gdańskim.

Autorzy monografii oparli się na szerokiej bazie źródłowej i wykorzystali szereg dokumentów, pamiętników, wspomnień i artykułów naukowych.

Książka przynosi wiele nowych ustaleń dotyczących akcji dywersyjnych i sabotażu gospodarczego.

Akcje dywersyjno-sabotażowe licznych na Pomorzu Gdańskim organizacji podziemnych przyczyniły się do osłabienia niemieckiego potencjału militarnego.

Miały również wpływ psychologiczny na społeczeństwo niemieckie, gdyż przeprowadzano je na terenach wcielonych do Rzeszy.

W książce opisano sytuację na Pomorzu Gdańskim w przededniu wojny i w jej początkowym okresie.

Opisano początki ruchu partyzanckiego w Borach Tucholskich i życie partyzanckie w leśnych bunkrach i schronach.

Zwrócono również uwagą na rekrutację i szkolenie organizacji paramilitarnych w przededniu wybuchu wojny.

Towarzystwo Gimnastyczne „Sokół’, Związek Strzelecki, Tajna Organizacja Wojskowa „Grunwald” miały duży udział w szkoleniu wojskowym, szkoleniu dywersyjnym, szkoleniu wywiadowczym i szkoleniu na potrzeby sabotażu.

W okresie wojny dużą rolę odegrał oczywiście Związek Walki Zbrojnej  i Armia Krajowa, ale i mniejsze oddziały partyzanckie jak „Świerki”,  Polska Armia Powstania, Gryf Pomorski, Komenda Obrony Polski.

Autorzy opracowania opisali terror i masowe niemieckie zbrodnie na Pomorzu Gdańskim w początkowym okresie wojny,

Kolejne rozdziały książki były poświęcone rozmaitym metodom walki dywersyjnej i sabotażu.

Opisano akcje dywersyjno-sabotażowe przeciwko niemieckiemu przemysłowi zbrojeniowemu.

Wielką rolę odegrał sabotaż zwłaszcza w zakładach amunicyjnych.

Opisano akcje dywersyjno sabotażowe przeciwko transportowi niemieckiemu.

Pomorscy partyzanci przeprowadzali akcje wymierzone w niemiecką kolej oraz napady na transporty rolno-spożywcze.

Opisano również akcje sabotażowe wymierzone w administrację niemiecką i agentów gestapo.

Opisano sabotaż i dywersję w niemieckich zakładach pracy, w przemyśle i rolnictwie.

Przejawem sabotażu gospodarczego było też wyrządzanie  szkód i niszczenie sprzętu kolejowego, drogowego i lotniczego.

Osobno opisano działalność dywersyjno-sabotażową przeciwko niemieckiemu przemysłowi stoczniowemu i przeciwko niemieckim statkom i okrętom

Na zakończenie opracowania opisano ściganie sprawców sabotażu i dywersji przez niemiecki wymiar sprawiedliwości.

Represje obejmowały osoby świeckie i duchownych.

Cennym uzupełnieniem monografii są załączone do niej tabele przedstawiające wyniki akcji sabotażowych, efekty działań dywersyjnych, zestawienie akcji dywersyjnych przeciwko niemieckiej  kolei i zestawienie akcji sabotażowych wymierzonych w przemysł stoczniowy.

Władysław Szulist – Przeszłość obecnych obszarów diecezji pelplińskiej do 1772 r. – T. 1

 

Ks. Władysław Szulist

Przeszłość obecnych obszarów diecezji pelplińskiej do 1772 r.

T. 1

Wydawnictwo Diecezji Pelplińskiej „Bernardinum”

Pelplin 2000

Ksiądz Władysław Szulist jest autorem prawie 300 publikacji, recenzji i szkiców.

W Książnicy Kopernikańskiej dostępne są jego książki:

1. Z przeszłości Gdańska-Matarni / Władysław Szulist. – Lublin 1995 

2. Bischof Carl Maria Splett : ein Beitrag zu seiner Biographie / Władysław Szulist. – Gdańsk 1998

3. Przeszłość obecnych obszarów diecezji pelplińskiej do 1772 r. T. 1 / Władysław Szulist. – Pelplin 2000

4. Kaszubi w Ameryce : szkice i materiały / Władysław Szulist. – Wejherowo 2005

Ks. Władysław Szulist zajmuje się historią Pomorza i historią Kościoła.

Diecezja Pelplińska formalnie utworzona w 1992 roku bardzo szybko doczekała się kompendium historycznego opisującego jej korzenie i wielowiekową tradycję.

W monografii „Przeszłość obecnych obszarów diecezji pelplińskiej do 1772 r.” ks. Szulist wykorzystał wszystkie źródła drukowane i całą literaturę naukową poświęcona Pomorzu Gdańskiemu.

Opracowanie jest owocem jego kilkudziesięcioletniej pracy badawczej.

Synteza dziejów ziem diecezji pelplińskiej  przynosi olbrzymią ilość informacji i podsumowuje dotychczasowy dorobek nauki historycznej.

Dzieje regionu ukazane są przez pryzmat dziejów Kościoła i dziejów religijności.

W książce znajdziemy opis chrystianizacji Pomorza.

Autor omówił również zagadnienia związane z reformacją i reformą katolicką.

Przeanalizował specyficzne dla Pomorza stosunki innowierców z katolikami.

Przedstawione zostały struktury kościelne.

Ukazano zmiany w organizacji terytorialnej, przynależność metropolitarną i diecezjalną, z podziałem na dekanaty i sieć parafialną.

Opisano funkcjonowanie klasztorów męskich i żeńskich.

Osobno omówiono również szkolnictwo i naukę.

Opisano funkcjonowanie szkół parafialnych, kolegiów i gimnazjów.

Opracowano też działalność charytatywną, szpitalnictwo i przytułki.

Wiele miejsca poświęcono kulturze religijnej i religijności.

Przeanalizowano życie religie i wewnętrzne wiernych.

Zbadano wykształcenie duchowieństwa.

Opisano sanktuaria maryjne i pasyjne.

Przedstawiono dokonania architektoniczne, sztuki plastyczne i rzemiosło artystyczne.

Oddzielny rozdział poświecono historiografii, bibliotekom, archiwom, drukarniom, życiu muzycznemu i organom.

Józef Krzepela i jego spisy ziemiaństwa Pomorza i Prus

 

Józef Krzepela (1846-1935) był prawnikiem i genealogiem.

Był sędzią sądu apelacyjnego w Krakowie.

Napisał dwie książki poświęcone Pomorzu Gdańskiemu i Prusom Królewskim.

W swych badaniach nad rozsiedleniem ziemiaństwa pomorskiego oparł się na herbarzach i wydawnictwach źródłowych.

 

  • Bär Max, Der Adel und der adlige Grundbesitz in Poln. Preussen zur zeit der preuss. Besitzergreifung
  • Bär Max, Die Ortsnamenänderungen in Westpreussen
  • Boniecki Adam, Herbarz polski
  • Cramer Reinhold, Geschichte der Lande Lauenburg und Bütow
  • Dachowski Jan, Mandskrypt z r. 1684, wyciąg w Heroldzie polskim z r. 1897
  • Frölich, Geschichte des Gaudenzer Kreiss
  • Handbuch des deutschen Grundbesitzes (Westpreussen), Gdańsk 1912
  • Kętrzyński Wojciech, Nazwy miejscowe polskie Prus zachodnich, wschodnich i Pomorza wraz z przezwiskami niemieckimi, 1871
  • Kętrzyński Wojciech, O ludności polskiej w Prusiech niegdyś krzyżackich, Lwów 1882
  • Kętrzyński, Wojciech, Przydomki szlachty pomorskiej
  • Niesiecki Kasper, Herbarz polski (wyd. Bobrowicza), Lipsk 1889
  • Paprocki Bartłomiej, Herby rycerstwa polskiego (wyd. Turowskiego)
  • Pietuski Oswald, Elektorów poczet, Lwów 1848
  • Ramult Stefan, Statystyka ludności kaszubskiej, Kraków 1899
  • Rocznik Towarzystwa heraldycznego we Lwowie: Elektorowie królów, Lwów 1910
  • Schmitt F.W.F., Der Kreis Flatow
  • Schmitt F.W.F., Geschichte des Stuhmer Kreises
  • Słownik geograficzny
  • Taryfy podatkowe województwa toruńskiego z r. 1648
  • Taryfy podatkowe ziem pruskich z r. 1682
  • Wicker Benno, Die Nationalitäten Pommerellens
  • Wittyg Wiktor, Nieznana szlachta i jej herby
  • Źródła dziejowe, t. 12, 13 – Wielkopolska
  • Źródła dziejowe, t. 15 – Małopolska
  • Źródła dziejowe, t. 16 – Mazowsze
  • Źródła dziejowe, t. 23 – Prusy królewskie
  • Żernicki Emil, Der Polnische Adel, Hamburg 1900

W Informatorium Książnicy Kopernikańskiej znajdują się następujące zestawienia Józefa Krzepeli pomorskich rodów szlacheckich:

 

Józef Krzepela

Rody ziem pruskich

Kraków : Księg. Gebethnera i Wolffa, 1927

Sygnatura SIRr IIIA/5

 

 

Wersja elektroniczna:

http://www.wbc.poznan.pl/dlibra/publication?id=95765

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Józef Krzepela

Rody ziem pruskich

Gdańsk : Wydawnictwo BiT Beata Żmuda-Trzebiatowska, 2008
Reprint: Kraków : Księg. Gebethnera i Wolffa, 1927

Sygnatura SIRr IIIA/71

 

 

Józef Krzepela

Spis miejscowości i rodów ziemiańskich województwa pomorskiego

Kraków : Księgarnia Gebethnera i Wolffa, 1925

Sygnatura SIRr XXVIII/12

 

 

Wersja elektroniczna:

http://kpbc.umk.pl/dlibra/docmetadata?id=21780

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Józef Krzepela
Spis miejscowości i rodów ziemiańskich województwa pomorskiego

Gdańsk : Wydawnictwo BiT Beata Żmuda-Trzebiatowska, 2003
Reprint: Kraków : Księgarnia Gebethnera i Wolffa, 1925

Sygnatura SIRr XXVIII/12