Tag Archives: wojny polsko-szwedzkie

Next Page

Tadeusz Nowak – Oblężenie Torunia w roku 1658

 

Tadeusz Nowak

Oblężenie Torunia w roku 1658

Wydawnictwo Napoleon V

Oświęcim 2016

Sygnatura SIRr VIII/T-181

Wydawnictwo „Napoleon V” przygotowało reedycje książki Tadeusza Nowaka opublikowanej w 1936 roku.

Edycji i przygotowania tekstu dokonał Artur Gajewski.

Monografia „Oblężenie Torunia w 1658 roku” mimo upływu 80 lat od pierwszego wydania w Rocznikach Towarzystwa Naukowego Toruniu nadal jest znakomitym opracowaniem ważnej operacji wojskowej z czasów potopu szwedzkiego.

Toruń został zajęty przez Szwedów już w 1655 roku.

Dopiero trzy lata później w 1658 roku wojska polskie i wojska cesarskie podjęły się oblężenia miasta, które trwało pół roku od 2 lipca do 30 grudnia.

Załoga szwedzka liczyła ok 2500 ludzi.

Wojska sojusznicze liczyły około 21000 żołnierzy (piechota, dragonia, rajtaria, jazda polska).

Podczas oblężenia przy armii obecny był również król Jan Kazimierz.

Tadeusz Nowak drobiazgowo opisał:
– przygotowania do oblężenia
– oblężenie regularne, które zaczęło się właściwie dopiero 26 września
– sytuacje wewnątrz miasta
– szturm walny w nocy z 16 na 17 listopada
– schyłek oblężenia i kapitulację

Zwycięskie oblężenie przyniosło uznanie marszałkowi i hetmanowi polnemu Jerzemu Lubomirskiemu.

Tomasz Mleczek – 1629 Trzciana

 

Tomasz Mleczek

1629 Trzciana

Seria: Zwycięskie Bitwy Polaków

Wydawcy: Edipresse-kolekcje, Bellona

Warszawa 2016

Sygnatura SIRr VIb/5-13

Wydawnictwa „Bellona” i „Edipresse-kolekcje” podjęły się wielkiego przedsięwzięcia, jakim jest wydanie 70 tomów serii „Zwycięskie Bitwy Polaków”.

Jeden z takich triumfów polskiego oręża miał miejsce w 1629 roku na Pomorzu pod Trzcianą (dziś w powiecie kwidzyńskim).

Autor opracowania Tomasz Mleczek najpierw szeroko przedstawił zarys historyczny wojen polsko-szwedzkich do 1629 roku.

Przybliżył szczególnie  postać Stanisława Koniecpolskiego (1591-1646) – hetmana wielkiego koronnego.

Czytelnicy mogą się rownież zapoznać z omówieniem wojskowości polskiej okresu bitwy pod Trzcianą – w tym zwłaszcza z opisem jednostek jazdy i piechoty armii koronnej.

Przedstawiono też postać króla szwedzkiego Gustawa II Adolfa i jego sztukę wojenną.

Kulminacją książki jest rozdział poświęcony przebiegowi bitwy pod Trzcianą 25 czerwca 1629 roku miedzy armiami dowodzonymi przez hetmana Stanisława Koniecpolskiego i króla Gustawa II Adolfa.

Książkę zamyka wyjaśnienie znaczenia zwycięstwa pod Trzcianą.

Z monografii dowiemy się wielu ciekawostek na temat ówczesnej broni, rapierów, muszkietów, zamka kołowego, zbroi kirasjerskiej, kopi husarskich.

Książka jest bogato ilustrowana, pełno w niej starych map, rycin, widoków miast, portretów wodzów, obrazów batalistycznych, planów bitew, fotografii uzbrojenia, przedstawień oficerskich zbroi i żołnierskich mundurów.

Mariusz Balcerek – Ustawienie walczących stron względem rzeki w bitwie pod Kircholmem w 1605 r.

 

Dr Mariusz Balcerek

Ustawienie walczących stron względem rzeki w bitwie pod Kircholmem w 1605 r.

W: Stan badań nad wielokulturowym dziedzictwem dawnej Rzeczypospolitej

Tom 7
s. 113-149

Białystok 2017

W dniach 30 września – 2 października 2015 r.odbył się w Białymstoku III Międzynarodowego Kongresu Naukowego „Stan badań nad wielokulturowym dziedzictwem dawnej Rzeczypospolitej” .

W czasie konferencji wygłoszono ponad 100 referatów.

Jej pokłosiem jest czterotomowa publikacja „Stan badań nad wielokulturowym dziedzictwem dawnej Rzeczypospolitej”  pod redakcją Karola Łopateckiego i Wojciecha Walczaka (tomy VII-X, Białystok 2017).

Zawiera ona również kilkudziesięciostronicowy artykuł dr Mariusza Balcerka – kierownika Działu Informacyjno-Bibliograficznego Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu, redaktora tematycznego i sekretarza redakcji czasopisma naukowego „Folia Toruniensia”.

Jest on również wybitnym specjalistą w dziedzinie historii nowożytnej wojskowości oraz przeszłości Inflant, a także autorem rozprawy: „Księstwo Kurlandii i Semigalii w wojnie Rzeczypospolitej ze Szwecją w latach 1600-1629” (Poznań 2012).

Wśród jego licznych publikacji wymienić można miedzy innymi następujące tytuły:

  • Bitwa pod Trzcianem w 1629 roku – o dacie bitwy słów kilka
  • „Forti et fideli nihil difficile” : kariera Wolmara Farnesbacha w Inflantach
  • Kawaleria w Ordes de bataille Erika Jönssona Dahlberga
  • Liczebność, skład i szyk wojska hetmana litewskiego Jana Karola Chodkiewicza w bitwie pod Kircholmem na „ordre de bataille” Erika Dahlberga
  • Mord w Mitawie w 1615 roku i jego konsekwencje
  • Oblężenie Rygi w 1621 roku
  • Polacy w armii Karola IX w bitwie pod Kircholmem 27 IX 1605 roku
  • Polskie szyki wojenne w „ordre de bataille” Eryka Dahlberga
  • Wkład księstwa Kurlandii i Semigalii oraz powiatu piltyńskiego w bitwę pod Kircholmem w 1605 roku

Artykuł „Ustawienie walczących stron względem rzeki w bitwie pod Kircholmem w 1605 r.” poświęcony jest nie rozwiązanej do dziś zagadce ustawienia armii króla Szwecji Karola IX i hetmana litewskiego Jana Karola Chodkiewicza w bitwie pod Kircholmem w stosunku do rzeki Dźwiny.

Dr Mariusz Balcerek poddał drobiazgowej analizie ukształtowanie terenu pola bitwy, przebiegu marszu szwedzkich wojsk, lokalizacje obu obozów dwóch wrogich armii, miejsce przeprawienia się wojsk kurlandzkich i w końcu sam przebieg starcia.

Okazuje się, że Dźwina w okolicach Kircholmu nie płynie prosto, lecz skręca w kierunku północno-zachodnim.

Szwedzi opuszczając swe pierwotne pozycje na wzgórzu oddalili się od rzeki.

Wykorzystały to wojska polsko-litewskie.

Artykuł autor wzbogacił aż 24 kolorowymi mapami.

Artykuł dostępny jest również on-line na stronach:

https://www.academia.edu/36163676/Ustawienie_walcz%C4%85cych_stron_wzgl%C4%99dem_rzeki_w_bitwie_pod_Kircholmem_w_1605_r

https://pbn.nauka.gov.pl/sedno-webapp/works/860061