Tag Archives: kultura

Next Page

Niepodległa w Kulturze. Kultura Kujaw i Pomorza w okresie międzywojennym

 

Niepodległa w Kulturze

Kultura Kujaw i Pomorza
w okresie międzywojennym

Konferencja naukowa

18 października 2018

Książnica Kopernikańska

Wczoraj w czwartek 18 października 2018 roku w Książnicy Kopernikańskiej w Toruniu odbyła się uroczysta sesja naukowa zorganizowana w ramach obchodów 100-lecia odzyskania niepodległości przez Polskę.

Konferencja odbyła się pod hasłemNiepodległa w Kulturze. Kultura Kujaw i Pomorza w okresie międzywojennym”.

Konferencja została objęta patronatem honorowym Marszałka Województwa Kujawsko-Pomorskiego.

Sympozjum trwało w godzinach 11.00 – 15.00.

Otwarcie konferencji uświetnił występ Chóru Towarzystwa Śpiewaczego „Lutnia” w Toruniu, który zapowiedział prezes Towarzystwa Marcin Makowski.

Uczestnicy sympozjum wysłuchali sześciu referatów:

  • dr hab. Przemysław Olstowski – Pomorze i Kujawy w okresie międzywojennym
  • dr hab. Tomasz Łaszkiewicz – Kultura ziemiańska na Pomorzu
  • dr Katarzyna Tomkowiak – Stan kultury w województwie pomorskim 1920 – 1939. Media regionalne, ruch wydawniczy, biblioteki i życie literackie
  • dr hab. Tomasz Krzemiński – Krajobraz kulturalny na Kujawach w okresie międzywojennym
  • dr Ewa Gawrońska – Polskie życie muzyczne na Pomorzu w okresie II RP
  • mgr Katarzyna Kluczwajd – Sztuka Pomorza: nadzieje i rzeczywistość

Słuchacze mogli również obejrzeć wystawę towarzyszącą konferencji, na której zaprezentowano najciekawsze zbiory Ksiąznicy Kopernikańskiej oraz niezwykle cenne pamiątki rodzinne polskiej kultury Pomorza i Kujaw okresu międzywojennego pochodzące ze zbiorów prywatnych.

Wystawę oglądać można jeszcze do 7 grudnia.

Sylwia Grochowina – Polityka kulturalna niemieckich władz okupacyjnych w okręgu Rzeszy Gdańsk-Prusy Zachodnie, w okręgu Rzeszy Kraj Warty i w Rejencji Katowickiej w latach 1939-1945

Sylwia Grochowina

Polityka kulturalna niemieckich władz okupacyjnych w okręgu Rzeszy Gdańsk-Prusy Zachodnie, w okręgu Rzeszy Kraj Warty i w Rejencji Katowickiej w latach 1939-1945

Wydawca:
Fundacja Generał Elżbiety Zawackiej

Toruń 2013

Sygnatura SIRr VIb/8-64

Dr hab. Sylwia Grochowina jest adiunktem w Instytucie Historii i Archiwistyki UMK.

Specjalizuje się w historii powszechnej i Polski XX wieku, zwłaszcza w badaniach nad okresem okupacji niemieckiej, eksterminacją ludności polskiej, dziejami Kościoła katolickiego i innych wyznań, niemiecką polityką oświatową i kulturalną.

Jest autorką wielu monografii i artykułów naukowych, na przykład:

1. Nauczanie dzieci polskich w jawnym niemieckim i tajnym polskim systemie szkolnym w Toruniu w latach 1939-1945 / Sylwia Grochowina. – Toruń : Fundacja „Archiwum i Muzeum Pomorskie Armii Krajowej oraz Wojskowej Służby Polek”, 2007.
2. Szkolnictwo niemieckie w Okręgu Rzeszy Gdańsk – Prusy Zachodnie w latach 1939-1945 (obszar II RP) / Sylwia Grochowina. – Toruń : Wydawnictwo Mado, 2008.
3. „Toruński Holokaust” : losy Żydówek z podobozu KL Stutthof o nazwie Baukommando Weichsel (OT Thorn) w świetle relacji i wspomnień ocalalych ofiar i świadków / Sylwia Grochowina. – Toruń : Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika : Towarzystwo Naukowe w Toruniu, 2016.

Przedmiotem polecanego dziś opracowania jest polityka kulturalna (Kulturpolitik) niemieckiego okupanta na tzw. ziemiach wcielonych do Rzeszy.

Monografię rozpoczyna prezentacja nazistowskiej rewolucji kulturalnej, jaka dokonała się w Niemczech po 1933 roku.

Na terenach anektowanych polityka kulturalna była elementem szerszej narodowo-socjalistycznej polityki narodowościowej, której celem było całkowite zniszczenie kultury polskiej.

Wyrazami niemieckiej polityki kulturalnej były eksterminacja polskiej kultury, fizyczna likwidacja polskiej inteligencji, niszczenie i grabież polskiego mienia kulturalnego.

Autorka omawia również funkcjonowanie niemieckich bibliotek, muzeów i teatrów na terenach anektowanych.

Opisuje też działalność niemieckich środowisk artystycznych, życie literackie i muzyczne społeczności niemieckiej.

Amatorski ruch artystyczny – kwerenda

belkaniebieska2

kwerendaniebieska2

 

Historia amatorskiego ruchu artystycznego jest bardzo bogata.

Obejmował on drukarzy, studentów, kolejarzy, rzemieślników, dzieci, młodzież, strażacy.

Amatorzy tworzyli chóry, zespoły muzyczne, zespoły folklorystyczne, zespoły taneczne, teatry, orkiestry dęte.

 

 

Wśród amatorskich inicjatyw kulturalnych należy podkreślić działalność młodzieżowego Zespołu Pieśni i Tańca „Młody Toruń”, który niedawno obchodził jubileusz 50-lecia powstania.

Jest to zespół folklorystyczny, w którym śpiewa i tańczy grubo ponad 100 uczniów szkół podstawowych, średnich i wyższych.

Zespół ma wiele sekcji, które odbywają zajęcia w Młodzieżowym Domu Kultury przy ul. Przedzamcze w Toruniu.

O tym i innych zespołach amatorskich można przeczytać w dostępnych w Książnicy Kopernikańskiej książkach:

1. 10 lat Chóru Poligrafów „Harfa” w Toruniu : 12 maj 1957 / Związek Zawodowy Pracowników Poligrafii Harfa. – Toruń : Chór Poligrafów „Harfa”, 1957.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 36437 Biblioteka Główna
MAG 87804 Biblioteka Główna
2. Almanach Ruchu Kulturalnego i Artystycznego ZSP / red. Włodzimierz Sandecki. – Warszawa : [s.n.], 1968-1980.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 92641 Biblioteka Główna
MAG 178021.01 Biblioteka Główna
MAG 178021.02 Biblioteka Główna
3. Amatorski ruch artystyczny na ziemi jeziorańskiej po drugiej wojnie światowej : zbiór studiów / pod red. Rafała Budnego i Pawła Politowskiego. – Jeziora Wielkie : Gminny Ośrodek Kultury i Rekreacji ; Strzelno : Koło Polskiego Towarzystwa Historycznego. Oddział PTH w Inowrocławiu, 2011.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 292869 Wypożyczalnia
4. Amatorski zespół smyczkowy / Andrzej Dyrdał. – Warszawa : Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury, 1980.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 172502 Wypożyczalnia
5. Domy kultury i amatorski ruch artystyczny w liczbach : analiza resortowej sprawozdawczości statystycznej za 1977 r. / [red. i oprac. całości B. Badziak] ; Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury. – Warszawa : Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury, 1978.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 161609 Wypożyczalnia
6. Działalność społeczno-artystyczna chóru ZZK „Hasło” w Bydgoszczy (1920-1980) : studium socjologiczno-historyczne / Eugeniusz Rogalski ; Bydgoskie Towarzystwo Naukowe. – Bydgoszcz : BTN, 1988.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 223077 Biblioteka Główna
MAG TN 31275 Biblioteka Główna
7. Finał Ogólnopolskiego Przeglądu Amatorskich Zespołów Chóralnych Rzemiosła : program – informator : Toruń, 28 września 1980 roku / Eugeniusz Synak. – Toruń ; Warszawa : Centralny Związek Rzemiosł, 1980.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 188917 Biblioteka Główna
MAG 188918 Wypożyczalnia
MAG 188919 Wypożyczalnia
8. Funkcje wychowawcze dziecięcych i młodzieżowych zespołów muzycznych / Zofia Konaszkiewicz. – Warszawa : Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury, 1987.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 212940 Wypożyczalnia
9. Informacja o amatorskim ruchu artystycznym : wybrane problemy : [Ogólnopolskie Spotkanie Twórców i Działaczy Amatorskiego Ruchu Artystycznego, Lublin-Chełm 18-19 maja 1979 oprac. zespół pracowników Centralnego Ośrodka Metodyki Upowszechniania Kultury]. – Warszawa : COMUK, 1979.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 187457 Wypożyczalnia
10. Jong Toruń = Młody Toruń / vertaling Włodzimierz Czajer ; Jeunesses Musicales de Pologne. – Toruń : Młody Toruń, 1976.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 144253 Wypożyczalnia
11. Kierunki rozwoju amatorskiego ruchu artystycznego w Polsce : tezy do dyskusji : [Ogólnopolskie Spotkanie Twórców i Działaczy Amatorskiego Ruchu Artystycznego, Lublin-Chełm 18-19 maja 1979. – Warszawa : Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury, 1979.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 195255 Wypożyczalnia
12. Kultura studencka : zjawisko – twórcy – instytucje/ pod redakcją Edwarda Chudzińskiego. – Kraków : Fundacja STU, 2011.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 293834 Wypożyczalnia
13. Kulturotwórcza rola amatorskiego ruchu chóralnego na przykładzie Pomorskiego Związku Śpiewaczego / Eugeniusz Rogalski ; Towarzystwo Naukowe Organizacji i Kierownictwa. Oddzial w Bydgoszczy, Wyższa Szkoła Pedagogiczna w Bydgoszczy, Wydział Kultury i Sztuki Urzędu Wojewodzkiego w Bydgoszczy. – Bydgoszcz : TNOiK, 1979.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 170209 Biblioteka Główna
14. Międzyszkolny Zespół Artystyczny „Młody Toruń” / zdjęcia Marek Grausz. – Toruń : ARiH Amanda, 1989.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 228672 Biblioteka Główna
15. „Młody Toruń” / Piotr Petrykowski. – Toruń : Wojewódzki Dom Kultury, 1987.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 221962 Wypożyczalnia
SIRr XXIX a / 15 Informatorium
MAG 230822 Wypożyczalnia
MAG 259566 Biblioteka Główna
16. Młody Toruń / [red. Zdzisław Paweł Pozażycki]. – Toruń : [s.n], 1978.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 188982 Wypożyczalnia
17. Motywy uczestnictwa w amatorskim zespole chóralnym / Anna Janosz-Olszowy. – Warszawa : Adam Marszałek, cop. 2003.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 284708 Wypożyczalnia
18. Nieogniowa działalność straży pożarnych Pomorza / Stanisław Giziński. – Toruń : Wydaw. Adam Marszałek, 1996.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 250527 Wypożyczalnia
MAG 250528 Wypożyczalnia
SIRr XXI/21 Informatorium
MAG 252018 Wypożyczalnia
MAG 257955 Wypożyczalnia
19. Ogólnopolski Przegląd Amatorskich Zespołów Chóralnych Rzemiosła w Toruniu : wrzesień 1980 / oprac. i red. Eugeniusz Synak. – Toruń : Komitet Organizacyjny Ogólnopolskiego Przeglądu ; Warszawa Centralny Związek Rzemiosła, 1980.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 174521 Wypożyczalnia
20. Ogólnopolskie Spotkanie Twórców i Działaczy Amatorskiego Ruchu Artystycznego, Lublin-Chełm, 18-19.05.1979. – Warszawa : Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury, 1980.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 183094 Wypożyczalnia
21. Pół wieku z pieśnią chóru „Hasło” Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego : 1921-1971 / [wstęp Zbigniew Droszcz]. – Bydgoszcz : Zakłady Naprawcze Taboru Kolejowego, 1971.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 287017 Wypożyczalnia
22. Przyczynki do historii polskiego amatorskiego ruchu śpiewaczego na Śląsku do roku 1914 : (polski ruch śpiewaczy na Śląsku na łamach „Gazety Toruńskiej” w latach 1868-1914) / Leon Witkowski. – Warszawa : [Zjednoczone Polskie Zespoły Śpiewacze i Instrumentalne], 1970.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 141631 Biblioteka Główna
23. Społeczny ruch muzyczny na Pomorzu / [red. nauk. Konrad Pałubicki]. – Warszawa ; Poznań : Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1981.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 84365 Wypożyczalnia
MAG TN 01835-6 Biblioteka Główna
24. Tańce na estradę. Z. 1 Tematyka ludowa / choreografia Jadwiga Hryniewicka ; opis: Irena Ostrowska ; [rys. Irena Smoczyńska] ; Centralna Poradnia Amatorskiego Ruchu Artystycznego. – Warszawa : Centralna Poradnia Amatorskiego Ruchu Artystycznego, 1964.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 123512.01 Wypożyczalnia
25. Tańce na estradę. Z. 2 / Jadwiga Jedyńska ; [muz. George Gershwin et al. ; red. Irena Ostrowska ; il. Izabella Tylia]. – Warszawa : Centralna Poradnia Amatorskiego Ruchu Artystycznego, 1967.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 123512.02 Wypożyczalnia
26. Tańczymy lepiej i piękniej : technika nauczania tańca klasycznego w zespołach amatorskich / Irena Jedyńska ; [rys. Izabella Tyllia] ; Centralna Poradnia Amatorskiego Ruchu Artystycznego. – Warszawa : Wydawnictwo Związkowe, 1963.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 63875 Wypożyczalnia
27. Towarzystwo Śpiewacze „Lutnia” w Toruniu w latach 1919-1939 / Henryk S. Kamiński. – Toruń : Towarzystwo Miłośników Torunia, 1976.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 161509 Biblioteka Główna
28. Uchwała i wnioski ogólnopolskiego spotkania twórców i działaczy amatorskiego ruchu artystycznego : [Ogólnopolskie spotkania twórców i działaczy amatorskiego ruchu artystycznego, Lublin-Chełm 18-19 maja 1979 r.] / Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury. – Warszawa : Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury, 1979.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 195257 Wypożyczalnia
29. W służbie pieśni / Eugeniusz Rogalski ; Polski Związek Chórów i Orkiestr. Oddział w Bydgoszczy. Zarząd Chóru Związku Zawodowego Kolejarzy „Hasło”. – Bydgoszcz : PZChiO : „Hasło”, 1992.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 287007 Wypożyczalnia
30. XX-lecie Chóru Poligrafów „Harfa” w Toruniu : jednodniówka jubileuszowa. – Toruń : Chór Poligrafów „Harfa”, 1967.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 171220 Biblioteka Główna
31. Założenia programowe i organizacyjne kształcenia i doskonalenia kadry instruktorskiej amatorskiego ruchu artystycznego : [Ogólnopolskie Spotkanie Twórców i Działaczy Amatorskiego Ruchu Artystycznego, Lublin-Chełm, 18-19 maja 1979]. – Warszawa : Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury, 1979.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 195256 Wypożyczalnia
32. Zespół folklorystyczny „Kujawy” / [tekst Violetta Appel-Urbańska]. – Włocławek : Wojewódzki Dom Kultury, [1982].
Sygnatura Lokalizacja
MAG 221530 Biblioteka Główna
MAG 221531 Wypożyczalnia
33. Zespół folklorystyczny w życiu kulturalnym wsi współczesnej : studium wybranych zespołów Polski centralnej / Marcin Piotrowski. – Warszawa : Centralny Ośrodek Metodyki Upowszechniania Kultury, 1986.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 207630 Wypożyczalnia
34. Zjednoczony ruch śpiewaczy na Kaszubach / Mieczysław Baran ; Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej w Wejherowie. Kaszubski Okręg Śpiewaczy w Wejherowie. Gdańskie Towarzystwo Przyjaciół Sztuki. – Wejherowo : Muzeum Piśmiennictwa i Muzyki Kaszubsko-Pomorskiej, 1969.
Sygnatura Lokalizacja
MAG 136961 Wypożyczalnia
MAG TN 11622 Biblioteka Główna

belkaniebieska2